Vụ nổ  nhà máy hạt nhân trécnôbưn xảy ra ngày 26/4/1986 tại thành phố trécnôbưn  cách thủ đô Kiép của Ucraina  110 km về phía Bắc. Nhà máy điện hạt nhân Trécnôbưn được xây dựng vào đầu những năm 1970 gồm 4 lò hạt nhân kiểu mới RBMK, viết tắt của tiếng Nga có nghĩa là “Lò phản ứng công suất lớn kiểu nước sôi”, công suất mỗi lò 1000 MW. Tai nạn xảy ra đối với lò thứ tư. Lò này đã đến lúc phải kiểm tra và sửa chữa nếu cần thiết. Ngày 26/4/1986, vào hồi 1 giờ 23 phút 40 giây (giờ địa phương), một nhân viên vận hành ấn một chiếc nút để điều khiển cho các thanh an toàn vào tâm lò. Những thanh cađimi (Cd) này có tác dụng hấp thu bớt nơtron để làm giảm công suất lò. Công suất đang giảm dần thì bỗng nhiên tăng vọt lên gấp hàng chục lần công suất tối đa, gây ra một vụ nổ lớn.
Các lò phản ứng hạt nhân thông dụng trên thế giới từ trước đến nay như lò nước áp lực PWR của phương Tây hay lò phản ứng nước - nước của Nga đều có một thùng lò bằng thép không dỉ nặng chừng 200 tấn, dày 20 cm, có chuyện gì xảy ra thì chỉ giới hạn trong thùng lò. Những người thiết kế loại lò phản ứng kiểu mới RBMK đã bỏ thùng lò, hàng ngàn thanh nhiên liệu urani được cắm vào 1400 tấn graphit, bên trên đậy một cải nắp bê tông nặng 500 tấn. Khi vụ nổ xảy ra, tấm bê tông bị tung lên trời rồi rơi xuống phá vỡ cấu trúc của lò phản ứng. Các sản phẩm phân hạch, một lượng lớn urani và hàng trăm tấn graphit nóng chảy, bốc hơi, tạo thành một đám mây bụi phóng xạ lên cao đến 10 km. Đám mây phóng xạ này bị gió cuốn theo hướng Tây - Bắc bay lên phía Bắc Ucraina, phía Nam nước Nga, Bêlarút, các nước cộng hoà Bantích, các nước Bắc và Tây Âu,…
Đã có tất cả khoảng 200.000 người tham gia vào việc xử lý hậu quả của tai nạn bao gồm chữa cháy, dọn trong lò phản ứng và khu vực nhà máy. Những người này phải chịu một liều lượng phóng xạ lớn hơn nhiều lần mức bình thường được phép của một nhân viên làm việc với chất phóng xạ.
Ngay sau khi tai nạn xảy ra, khoảng 115.000 người dân cư trú trong phạm vi bán kính 30 km quanh nhà máy đã phải di dời đi nơi khác. Thành phố Pripyat có số dân 45.000 người, nơi ở của cán bộ công nhân viên nhà máy điện hạt nhân Trécnôbưn đã sơ tán toàn bộ sang một thành phố khác là Slavutich được xây dựng mới ở ngoài khu vực cấm để dành riêng cho họ.
Theo báo cáo của “Diễn đàn Trécnôbưn” (Chernoby Forum), tính cho đến cuối năm 2004, số người chết chính thức là 28 người chết trong vòng 4 tháng đầu sau khi xảy ra tai nạn do bỏng và phóng xạ, 19 chết trong những năm tiếp theo và 9 người chết do ung thư tuyến giáp chắc là do phóng xạ gây ra, tổng cộng là 56 người.
Tai nạn đã phát tán một lượng lớn chất đồng vị phóng xạ iốt - 131 có thời gian bán huỷ 8 ngày trên một diện tích rộng hàng nghìn km2, chủ yếu ở phía Bắc Ucraina và Bêlarut. Chất iốt phóng xạ này theo chu trình cỏ - bò - sữa (grass - cow - milk) đi vào cơ thể trẻ em, gây ra ung thư tuyến giáp. Đến cuối năm 1995 khoảng 800 trẻ em dưới 15 tuổi được chẩn đoán mắc bệnh ung thư tuyến giáp. Ở người lớn, phóng xạ có thể gây ra các loại ung thư khác, nhưng cũng khó phân biệt được ung thư do phóng xạ gây ra hay do các nguyên nhân khác.Và dồng vị  Ce-137 có chu kỳ bán phân huỷ là 30,2 năm.Và có nghĩa là khoảng sau 200 năm kể từ ngày xảy ra vụ tai nạn thì lương  phóng xạ này còn 1%.Thật là 1 thời gian quá d ài….Cho đến bây giờ nó vẫn còn..(vaec.gov.vn)
Tổng số người chết trong sự cố Nhà máy điện nguyên tử Trécnôbưn (Ucraina) xảy ra năm 1986 là 4.000, ít hơn so với con số 4.400 người mà Chính phủ Ucraina công bố trước đây.(Trich thông tấn xã  VN)